ΜΗΝ ΜΑΣΑΣ ΤΗΝ ΚΑΡΑΜΕΛΑ
15 February 2015

''Αμέτρητες απολαύσεις σπαταλώνται μέσω της άγνοιας, της έλλειψης δεξιοτήτων και προσοχής.'' Emile Peynaud, The Taste of Wine

Έχουν γίνει αρκετές απόπειρες να καταρριφθούν οι επονομαζόμενοι ''μύθοι του κρασιού'', έχουν γραφεί μάλιστα ορισμένα πολύ ενδιαφέροντα άρθρα και βιβλία (βλ. B. Luewin MW Wine myths and reality) αλλά για τις μασημένες καραμέλες ούτε λόγος!

Ανάμεσα στις χιλιομασημένες είναι πως οι ''ειδικοί'' πάντα σε αποσιωπητικά, δείχνουν μια ελιτίστικη συμπεριφορά όσον αφορά το κρασί, μιλάνε ακαταλαβίστικα στον κόσμο και ότι τα οινικά γραφόμενα-δρώμενα αφορούν μια συγκεκριμένη, κλειστή ομάδα και κανέναν άλλον. Ως αποτέλεσμα ο κόσμος απομακρύνεται από το κρασί.

Δεν είναι ψέμα πως μπορούμε να σας μιλάμε μια ώρα για κρασί και εσείς να μη καταλαβαίνετε ούτε λέξη. Φανταζόμαστε ακόμα πως θα μπορούσαμε να σας κάνουμε να φύγετε τρέχοντας και από μια αίθουσα γευσιγνωσίας και να βγάλετε το συμπέρασμα ότι το τριπλό ολοκλήρωμα είναι παιχνιδάκι μπροστά στις εξελίξεις στην οινοποίηση όπως η αντίστροφη όσμωση και ο περιστρεφόμενος κώνος (spinning cone).

Όμως για να πάρουμε τα πράγματα από την αρχή ας αναρωτηθούμε για ποιο κρασί μιλάμε και σε ποιον καταναλωτή απευθυνόμαστε. ''Δηλαδή τι εννοείτε κύριοι Wine Commanders…. ότι δεν υπάρχει μόνο μία κατηγορία κρασιού;''

Οι βασικές κατηγορίες κρασιού

Ακριβώς έτσι είναι η απάντηση! Υπάρχουν πολλές αλλά για χάρη ευκολίας ας πούμε ότι υπάρχουν δύο βασικές, η πρώτη είναι τα μαζικής παραγωγής κρασιά που βγαίνουν σε τεράστιες ποσότητες από μεγάλες στρεμματικές αποδόσεις με λίγη έως καθόλου πολυπλοκότητα και απευθύνονται στον βασικό καταναλωτή. Και η δεύτερη είναι τα κρασιά terroir που φανερώνουν σε μεγάλο βαθμό την γεωγραφική τους καταγωγή και που διαθέτουν πολυπλοκότητα αρωμάτων και ξεχωριστό χαρακτήρα. Αυτά τα κρασιά απευθύνονται σε έναν πιο σοφιστικέ καταναλωτή.

Είναι με άλλα λόγια πολύ διαφορετικό ένα Chardonnay προερχόμενο από την Νότιο Αυστραλία και άλλο το Μeursault Premier Cru Genevrieres από τη Βουργουνδία. Και όμως, και τα δύο είναι Chardonnay με το πρώτο να απευθύνεται στην μεγάλη μάζα και το δεύτερο στον πιο premium καταναλωτή κοστίζοντας κατ’ αναλογία τουλάχιστον 7 φορές περισσότερο.

Στην πιο απλή του μορφή το κρασί είναι πολύ ξεκάθαρο και απλοϊκό. Είναι μόνο μούστος που έχει ζυμώσει και που δεν χρειάζεται να ξέρεις απέξω το Oxford Companion to Wine της Jancis Robinson (σ.σ το πλέον εξειδικευμένο λεξικό οινολογικών όρων, βάρους 2 κιλών και βάλε) για να απολαύσεις. Σημασία έχει να γουστάρεις αυτό που πίνεις και να το απολαμβάνεις όπως εσύ θέλεις. Για περισσότερα μπορείτε να διαβάσετε το άρθρο μας Ένα παγάκι στο Margaux μου.

Τι συμβαίνει όμως για όσους θέλουν να μάθουν κάτι παραπάνω; Είναι αυτό ένα κουσούρι ή μία φυσιολογική εξέλιξη στην πορεία ενός καταναλωτή; Πιστεύουμε το δεύτερο με το σχόλιο ότι η βαθύτερη κατανόηση του κρασιού μεγιστοποιεί την απόλαυση. Από τη στιγμή που κάποιος διατηρεί την περιέργεια και το ενδιαφέρον του προοδεύει σε αντίθεση με την περίπτωση που θεωρεί ότι τα ξέρει όλα που τότε είναι στην πράξη ξεπερασμένος.

Κατανοώντας δηλαδή πως το Bordeaux, η Βουργουνδία και το Chianti αλλά και η Σαντορίνη, η Νεμέα και η Νάουσα δίνουν τόσο ιδιαίτερα κρασιά, μπορείς να εκτιμήσεις καλύτερα αυτό που έχεις στο ποτήρι σου. Άρα και να το απολαύσεις.

Η φύση του κρασιού: Ελιτίστικο ή για όλους;

Και τα δύο είναι η απάντηση αφού το κρασί όπως έχουμε ξαναγράψει είναι στη μεγάλη του βάση και εδώ φανταζόμαστε την βάση μίας πυραμίδας ένα προϊόν για όλους. Καταναλώνεται δηλαδή με κύριο σκοπό την απορρόφηση του αλκοόλ, για να ξεδιψάσεις ή να συνοδέψεις το φαγητό σου σαν να ήταν ένα οποιοδήποτε άλλο ποτό. Καθώς ανεβαίνεις όμως την πυραμίδα και προχωράς στην επόμενη πίστα ως άλλος Indiana Jones το κρασί κερδίζει σε ''ελίτ'' πόντους!

positive-behavior_pyramid

Πιο ελιτίστικο πεθαίνεις δηλαδή στην κορυφή της πυραμίδας με κάποια κρασιά να κοστίζουν μερικές χιλιάδες ευρώ. Μεγάλες Βουργουνδίες του DRC, του Leroy, του Leflaive και του Rousseau, το Cheval Blanc, το Le Pin, τα Harlan και Screaming Eagle είναι κρασιά για λίγους, πρώτον λόγω της μικρής παραγωγής τους, δεύτερον λόγω της τιμής τους και τρίτον λόγω των δυναμικών που έχουν τα κρασιά. Αυτά τα κρασιά καλύπτουν τις ανάγκες του καταναλωτή να βιώσει μία ξεχωριστή εμπειρία (ηδονιστική πλευρά) ή εκπέμπουν μηνύματα εορταστικής διάθεσης, κύρους-lifystyle, κοινωνικής αποδοχής, κουλτούρας κλπ (λόγοι συμβολισμού). Για περισσότερα μπορείτε να διαβάσετε το βιβλίο του Steve Charters: Wine and Society.

Ζητάμε λοιπόν ταπεινά συγνώμη που θα ξανά-απογοητέψουμε τον πατέρα μας, τον μάστρο Τάκη και τον μπατζανάκη της ξαδέρφης μας αλλά στα μάτια μας, that’s the way it is. Και πληζ ας μην κρυβόμαστε πίσω από το δάχτυλό μας, το κρασί ΝΑΙ είναι πολύπλοκο, είναι όμως συνάμα συναρπαστικό. Δύσκολα θα μπορέσεις ποτέ να το κατακτήσεις, ίσως καταφέρεις κάποια στιγμή να διαχειριστείς την απεραντοσύνη του.

Όποιος αποφασίσει να προχωρήσει στην επόμενη πίστα οφείλει να ξέρει πως ο βαθμός δυσκολίας θα ανέβει. Αυτό είναι όμως ο κανόνας γενικά στη ζωή, η πρόσθεση ήταν ευκολότερη από την αφαίρεση, για αυτό και την μάθαμε πρώτα.

Όποιος κατηγορεί για ελιτισμό απλά ισοπεδώνει τα πάντα και μας κάνει να αναρωτιόμαστε τι και ποιανού τα συμφέροντα εξυπηρετεί. Κάποιου σημείου πώλησης ίσως που πουλάει κρασιά μόνο στην κλίμακα 3 έως 5 ευρώ; Είναι για εμάς καθαρό ότι με άλλους περιγραφικούς όρους επικοινωνείς ένα κρασί των 5 ευρώ και αλλιώς ένα των 50 ή 150 ευρώ! Και δεν πρέπει σε καμία περίπτωση να τα μπερδέψεις μεταξύ τους.

Ας δώσουμε μία ευκαιρία στο κρασί επιτέλους μέσα από την γνώση και όχι τον κοπανιστό αέρα όπως γράψαμε πρόσφατα και ας σεβαστούμε την διαφορετικότητα και την πολυπλοκότητα του κρασιού. Δεν υπάρχει ένα είδος κρασιού, δεν υπάρχει ένας είδος καταναλωτή! Είναι το κρασί ένα προϊόν στα άκρα, είτε με πάρα πολύ premium τιμές είτε με πάρα πολύ οικονομικές με την ενδιάμεση κατηγορία να είναι σχεδόν εξαφανισμένη. Κάτι τέτοιο συμβαίνει μόνο σε δύο άλλα προϊόντα, το τυρί και τα ρούχα!

Και η άλλη καραμέλα με τα ακαταλαβίστικα αρώματα δήθεν για να κερδηθούν εντυπώσεις που πραγματικά αποσκοπεί; Είναι τα αρώματα της φράουλας, του κερασιού, της σοκολάτας και της βανίλιας  τόσο ακαταλαβίστικα για τον καταναλωτή; Αν ναι κάτι πιο απλό δεν υπάρχει αλλά από την δική μας εμπειρία σε γευσιγνωσίες με ποικιλία καταναλωτών η εξαιρετικά μεγάλη πλειοψηφία τους τα αναγνωρίζει στο φτερό.

Από την άλλη οι αντιρρήσεις μας τόσο για τις εξεζητημένες γευσιγνωστικές σημειώσεις όσο και για τις σημειώσεις αγγαρείας ''όλα καλά και όλα ωραία'' έχουν καταγραφεί και στον άρχοντα των φρούτων και στα 5 σημεία για τις γευσιγνωστικές σημειώσεις.

Τι κρασί θέλουμε να πίνουμε τελικά και η τελική επιλογή

Ας αναρωτηθούμε τελικά αν θέλουμε ο καταναλωτής να πίνει καλύτερα κρασιά. Αν απαντήσουμε ναι, θα πρέπει να δούμε πως θα τον οδηγήσουμε σε αυτές τις επιλογές που προφανώς κοστίζουν και περισσότερο όπως όλα τα πράγματα όταν κάνεις trade up.

Το καλό βέβαια όταν είσαι ενήλικας είναι πως έχεις τη δυνατότητα να κάνεις επιλογές. Κανείς δε πρόκειται να σε αναγκάσει να μάθεις το κρασί, να διαβάσεις τα άρθρα μας. Και ευτυχώς αυτό δε σε αποκλείει αυτόματα από τη χαρά του να απολαύσεις ένα οποιοδήποτε κρασί παρέα με τους φίλους σου, δίπλα σε ένα νόστιμο πιάτο, σε ένα ρομαντικό δείπνο που πιθανώς οδηγήσει σε εκπληκτικό σεξ, ή με την οικογένεια σου γύρω από ένα Κυριακάτικο τραπέζι.

Εμείς είμαστε εδώ πάντα σε ετοιμότητα να σας πάρουμε από το χέρι σε περίπτωση που θέλετε να προχωρήσετε στην επόμενη πίστα.

Είναι απόλυτα fair και κατανοούμε πως κάποιοι δε θα συγκινηθούν. Όπως εμείς δε συγκινούμαστε από τα μπουζούκια, την άκρατη κρεατολαγνεία των ημερών και τις διάφορες φωτοβολίδες παντός καιρού. Είναι τουλάχιστον αφελές να πιστεύει κάποιος πως oι γευσιγνωστικές σημειώσεις, τα behind stories, οι διάφοροι προβληματισμοί για το κρασί με τα οποία καταπιανόμαστε τρομάζουν το κόσμο. Μπορεί απλά να μην αφορούν μια σημαντική μερίδα ανθρώπων. Θα ζήσουμε μια χαρά και έτσι γιατί ξέρουμε πως μπορεί να ανάψουν τη σπίθα σε άλλους τόσους βοηθώντας τους να πάνε ένα βήμα παρακάτω...

* η κεντρική φωτό από http://kitchenette.jezebel.com/

RELATED POSTS
16 January 2013
Η οικονομική αναταραχή στην Ελλάδα έχει πείσει τους Έλληνες οινοπαραγωγούς ότι θα πρέπει να επικεντρωθούν στις εξαγωγές. Αυτό που προσφέρουν στην παγκόσμια αγορά είναι ένα εύρος καλοφτιαγμένων, οικονομικά προσιτών κρασιών, ...
16 January 2013
Το κρασί Tokaji είναι από τους πιο φημισμένους επιδόρπιους οίνους στον κόσμο, με την παραγωγή του να επικεντρώνεται στο βόρειο-ανατολικό άκρο της Ουγγαρίας, την περιοχή Tokaj-Hegyalja. Θρύλοι συχνά συνοδεύουν την ...
16 January 2013
Το Chardonnay είναι μια ποικιλία που όταν παράγεται από λιγότερο φημισμένες περιοχές, έχει την δυνατότητα να είναι και συναρπαστικό και λιγότερο ακριβό, πάντα συγκριτικά με κρασιά από τη Βουργουνδία ή ...

VIDEOS

07 May 2016
Ένα από τα πιο συνηθισμένα ελαττώματα του κρασιού είναι η οσμή φελλού (φελλομένο κρασί ή μπουσονέ). Τι είναι και πως γίνεται αντιληπτό; O Γιάννης Καρακάσης MW απαντά μέσα από τη ...

Pages